Düzenli korunmasız cinsel ilişkiye rağmen 1 ya da 2 yıllık süre içerisinde çocuk sahibi olamama durumu kısırlık belirtisi olarak kabul ediliyor. Ancak erkekte kısırlığa neden olabilecek altta yatan hastalığa bağlı olarak bir takım ek belirtiler de ortaya çıkabiliyor.
Bu belirtiler direkt olarak testislerde değil ise hastanın bunları kısırlık ile ilişkilendirmesi çok olası değil. Ancak, testislerde olan ağrı, şişme; peniste akıntı gibi bulgular da kısırlık belirtisi olabileceği için hasta için uyarıcı olabilir.
Konuya ilişkin açklamalarda bulunan Embriyolog Abdullah Arslan, erkeklerde kısırlığa neden olan 8 etkene değindi.
YÜZDE 40'I ERKEĞE, YÜZDE 40'I KADINA BAĞLI
"Dünya Sağlık Örgütü tanımlarına göre 'İnfertilite' yani kısırlık en az 1 yıllık korunmasız ilişkiye rağmen hamilelik oluşamaması durumu olarak karşılık buluyor. İnfertilite sebeplerine bakıldığında ortalama olarak İnfertilite problemi kadın ve erkeği eşit oranda etkiler" diyen Arslan, şöyle konuştu:
"İnfertilite çiftlerde yüzde 40 erkeğe bağlı, yüzde 40 kadına bağlı, yüzde 10 erkek ve kadın ilişkili, yüzde 10 bilinmeyen sebeplerden meydana gelir. Bu nedenle infertilite problemi yaşayan çiftler problemi anlamalı ve kendi arasında tartışmalıdır, bu ortalamalar bize gösteriyor ki infertilite yani kısırlık sadece kadına bağlı değil çiftin her ikisini de ilgilendiren ve çözümü olan bir problemdir.”
''Erkek üreme sağlığını hormonlar, sperm üretimi, sperm kanallarında spermin taşınması ve cinsel fonksiyonlar etkiler. Bunlardan herhangi birindeki bozukluk infertiliteye neden olur" sözlerini kullanan Arslan, erkeklerde kısırlığa sebep olarak görülen bazı başlıca hastalık ve özel durumları şöyle sıraladı:
İNMEMİŞ TESTİS (KRİPTORŞİZM)
Doğumda veya doğumdan sonra en geç bir yıl içinde testisler yumurtalık kesesine iner. Testislerin her ikisinin veya bir tanesinin yumurtalık kesesine inmemesi kriptorşizm olarak adlandırılır. Bu bireylerde karın içinde yukarıda kalan testisler daha yüksek ısılara maruz kaldıkları için sperm üretimi bozulur. Testisler 1–2 yaşları arasında cerrahi ile yumurtalık kesesine indirilirse ileride üreme sağlığı olumsuz etkilenmez. Erken tedavi edilmemiş erkekler de yardımcı üreme teknikleri ile çocuk sahibi olabilir.
TESTİS TÜMÖRLERİ
Testis tümörü sebebi ile tedavi gören erkeklerde kısırlık (infertilite) sık görülür. Kemoterapide kullanılan ilaçlar ve radyoterapi tedavisi sperm üretimini olumsuz etkiler. Bu hastalarda yapılacak tümör tedavisi öncesinde alınan sperm örnekleri dondurularak saklanmalıdır.
VARİKOSEL
Yumurtalık kesesinde testislerin etrafında oluşan genişlemiş damarların olması durumudur. Genişlemiş venler erkeklerin yüzde 15’inde görülür. Her varikosel olan erkek kısır değildir fakat kısırlık nedeni ile değerlendirilen erkeklerin yaklaşık üçte birinde varikosel vardır.
ENFEKSİYONLAR
Üreme organlarındaki enfeksiyonlar kısırlığa yol açabilir. Bel soğukluğu, tüberküloz ve bazı bakteriyel enfeksiyonlar sırasında meydana gelen iltihabi reaksiyonlar üreme kanallarında tıkanıklara yol açar. Bakteriyel enfeksiyonlar sperm hareketini bozarak ve gelişmekte olan sperm hücrelerine zarar vererek infertiliteye neden olabilir. Kabakulak özellikle geç yaşta geçirildiğinde testis tutulumu görülür ve sperm üretiminin yapıldığı seminifer mikro tüpçüklerde kalıcı hasar oluşur.
ÜREME KANALLARINDA TIKANIKLIK
Üreme kanallarında meydana gelen tıkanıklıklar spermin dışarı çıkışını engeller. Enfeksiyonlar, yaralanmalar, cerrahi işlemler kanallarda tıkanıklıklara neden olabilir. Bazı erkeklerde ise kanallar doğuştan yoktur. Her iki tarafta da tam tıkanıklığın olduğu durumlarda menide hiç sperm bulunmaz.
SİNİR SİSTEMİNE AİT NEDENLER
Omurilikte meydana glene zedelenmeler; meni ve sperm çıkışı olmamasına, sertleşme problemlerine, cinsel ilişkinin gerçekleşmemesine ve sperm üretiminin azalmasına neden olur. Bu vakalarda bazı özel tedavi yöntemleri ile ejakülasyon gerçekleştirilebilir.
GENETİK BOZUKLUKLAR
Genetik bozukluklara bağlı testis gelişimi ve sperm üretiminde bozukluklar ve hormonal dengesizlik görülebilir.
Kleinfelter Sendromu; 500'de bir görülen bu durumda XY cinsiyet kromozomlarının yanında ekstra X cinsiyet kromozomu bulunur.47 kromozomu olan bu erkeklerde testisler küçük ve sert, cinsiyete özel karakteristikleri de az gelişmiştir. Bu vakalarda sperm üretimi olmaz. Bu hastalığın mozaik olarak adlandırılan daha hafif formunda sperm üretimi olabilir.
Cinsiyet kromozomlarındaki birçok bozukluk kısırlığa neden olur. Bu vakaların birçoğunda testisler ve sperm üretimi olumsuz etkilenmiştir. Bazı kas hastalıklarında, orak hücreli anemide, Akdeniz anemisinde ve mesaneye ait bozukluklarda kısırlık sık görülür. Kısırlığın eşlik ettiği diğer bir hastalık olan kistik fibroz vakalarında meni miktarı ve sperm sayısı azdır. Bu vakalarda sperm kanalları oluşmamış yada gelişmemiştir.
DİYABET (ŞEKER HASTALIĞI)
Şeker hastalığının altında yatan neden ya pankreastan şeker seviyesini ayarlayan insülin hormon yapımında azalma ya da organların insüline karşı duyarlıklarında bozulmadır. Normalde insülin hormonu temel şeker kaynağı olan glikozun hücrelere girmesini sağlar, oysa şeker hastalarında insülin yetersizliği nedeniyle gerek testislerde gerekse testisleri besleyen hormonları yapan hücrelerde bu işlem gerçekleşemez ve yetersiz kalırlar. Neticede sperm sayı ve hareketinde azalma ile şekil bozukluğu ortaya çıkarak gebelik şansı azalır. Bunun yanı sıra testosteron hormonunda düşme, sperm DNA hasarında artış ve cinsel ilişkiye girmede zorlanma da eklenerek baş edilmesi güç bir tablo ile karşı karşıya kalınır.
Haberi Kaynağından oku: Cumhuriyet
Not : Bu haber CUMHURİYET internet sitesinden, Yeniistiklal.com editörlerinin hiçbir editoryal müdahalesi olmadan otomatik olarak geldiği şekliyle alınmıştır. Bu haberlerin hukuki muhatabı haber kaynaklarıdır. Haberlerle ilgili her tür şikayetinizi [email protected] adresimize gönderebilirsiniz.
Yorum Yazın